Ruiterstraat
portret van een straat
Wie wonen er nu
Wie woonden er vroeger
Familiegeschiedenissen

Familie Van Oosterom

Ruiterstraat 2-4

Van 1913 tot 1954 woonden op Ruiterstraat 2 Jan van Oosterom en Clasina van Stralen. Zij hadden twee kinderen: Roel en Riet. Zij hadden op de hoek Ruiterstraat – Boschstraat een slagerij. Nadat de slagerij in 1954 verkocht was aan Peter de Vries verhuisde het echtpaar naar Ruiterstraat 7.

 

slager jan van oostrom met knecht

Slager Jan van Oosterom met knecht Adje Stehmann voor de winkel (jaartal onbekend)

 

Jan van Oosterom (1887-1971) was op 5 jarige leeftijd wees. Hij werd slagersknecht. Hij is in 1913 op de hoek van de Ruiterstraat en de Boschstraat komen wonen, het jaar waarin hij trouwde, en begonnen met een slagerij.
Clasina van Stralen (1894-1982) was een zus van (Wien) Emalien en Johan van Stralen, beiden ongehuwd, die evenals haar ouders aan de overkant van de Boschstraat een sigarenwinkel hadden (zie foto hieronder).

 

kruising boschstraat ruiterstraat

Kruising Ruiterstraat-Boschstraat met rechts het sigarenwinkeltje van de familie Van Stralen. Vlak na de bevrijding (1945)

 

Roel (Roelof) van Oosterom (1913-2003) werd geboren in Zaltbommel. Hij trouwde met Riek (Hendrika Wilhelmina) Breddels (1915-2006), een zus van Joan Aalders-Breddels van de drogist. Zij kregen een zoon (Jan jr.) en een dochter. Roel werkte aanvankelijk bij de belastingdienst in Zaltbommel. Hij was voorzitter van postduivenvereniging ‘De snelpost’. Tijdens de oorlog verhuisden ze naar Zaandam, daar werkte Roel als belastingconsulent. Roel speelde verdienstelijk piano en trad regelmatig op als pianist bij stomme films in de bioscoop. Ook was hij pianist in de Bommelse band ‘The Jungle Serenaders’.

 

jungle serenade

The Jungle Serenaders met onder andere Dick van Tussenbroek, Henk Rombeek, Gijs van de Werken en Roel van Oosterom

 

Riet (Maria Elisabeth) van Oosterom (1919-2006) trouwde met Jan (J.R.) Govaars (1916-1996). Ze hadden één dochter, Irene, en woonden in Haarlem. Kleinzoon Jan van Oosterom en kleindochter Irene Govaars vertellen het familieverhaal.

 

advertentie in de krant

Gratis advertentieblad 10-12-1915 (Streekarchief Bommelerwaard)

 

Bij binnenkomst van de winkel stond de toonbank rechts, parallel lopend aan de Ruiterstraat. De toonbank had een glazen bovenkant en maakte hierdoor een moderne indruk. Achter in de winkel stond de koelcel, met daarop de motor. De koeling was elektrisch. Aanvankelijk werd alleen met ijsblokken gekoeld.

 

slager op de fiets2

Jan van Oosterom in de Boschstraat (jaartal onbekend)

 

In de slagerij aan de Ruiterstraat-kant slachtte Van Oosterom aanvankelijk alleen varkens, later varkens en koeien. ‘Na het slachten stonden er plasjes bloed op straat’, meldden verschillende ooggetuigen. Anderen herinneren zich de knallen wanneer een koe of varken werd doodgeschoten. Op de plaats waar eerst geslacht werd hingen later een schommel en ringen voor de kinderen.

Slager Van Oosterom had goede collegiale relaties met slager Hen van Steenis (1905-1988) (en daarvoor met diens vader Thomas van Steenis die leefde van 1878 tot 1958) in de Gamersestraat, slager Veluw in de Koningstraat en slager Tijssen in de Boschstraat. Zij hielpen elkaar vaak bij het slachten. Toen Jan van Oosterom de slagerij verkocht aan Peter de Vries en ging wonen op Ruiterstraat 7, hielp hij op maandag  slager Hen van Steenis  in de Gamerschestraat met slachten en darmen schrappen (om worst te maken). Aan eind van de werkdag kreeg hij een borreltje dat tot aan de rand moest zijn gevuld.

 

zaltbommels nieuws

Zaltbommelsch Nieuws en Advertentieblad 28-02-1919 (Streekarchief Bommelerwaard)

 

Mevrouw Van Oosterom hielp mee in de winkel. Ze hadden ook een knecht (Adje Stehmann) die met de bakfiets (mand voorop) vlees rond bracht in Zaltbommel en aangrenzende dorpen. De kinderen, Roel en Riet, werkten niet mee in de slagerij. Oma wilde dat niet, studie en pianolessen kregen voorrang.

 

ZANA 1938

Zaltbommelsch Nieuws en Advertentie Blad (1938)

 

Aan de Boschstraat-kant bevond zich een grote zitkamer die alleen op zon- en feestdagen werd gebruikt. Het huis werd verwarmd door kolenkachels.

 

de heer en mevr van oostrom

De heer en mevrouw Van Oosterom met daarachter Roel van Oosterom en Riek Breddels in de tuin achter de slagerij (omstreeks 1938)

 

Verder had het huis een grote tuin die deels grensde aan de tuin van nummer 8 waar Van Lookeren Campagne woonde en waar later het klooster was gevestigd, met als afscheiding een oude gemetselde muur. Lopend vanuit het huis naar de tuin was er een grote kersenboom en links een schuur. Achter in de tuin bevonden zich, naast de kleinere beplanting, appel- en perenbomen en een goudenregen.

 

schets van jan van oostrom

Schets van de tuin achter de slagerij, gemaakt door Jan van Oosterom jr.

 

Ze hadden katten, een hond, een geit en Roel had een groot hok met postduiven. Ze hadden geen auto. Roel huurde soms een auto voor 2,50 gulden per dag om uitstapjes te maken in de omgeving naar o.a. de IJzeren Man of naar Piet Mulder voor een thee complet.
Door de drukte van de slagerij was vrije tijd beperkt. In het weekend werd er gewandeld over de stadswallen. Slager Van Oosterom ging regelmatig biljarten in café Gottschalk, waarbij een glaasje oude jenever werd gedronken. Een enkele keer ging hij vissen. Hij speelde tuba bij harmonie ‘Euterpe’. Oma had als hobby hoeden maken. Soms waren er uitstapjes met de trein naar Den Bosch, Utrecht of Amsterdam.

 

roel en riet

Roel en Riet van Oosterom in de tuin. Op de achtergrond Ruiterstraat 10 (omstreeks 1921)

 

In de tijd dat de familie Van Oosterom in de slagerij woonde op nummer 2 was nummer 4, dat nu bij de slagerij hoort, een apart huisje met een eigen opgang die toegang gaf tot een kleine bovenwoning. Daar woonde van 1900 tot 1952 het echtpaar Vinck met hun kinderen en van 1952 tot 1961 Nel en Henk van Lopik met hun zoon Nico. Onder deze woning was de slagerij waar aanvankelijk de koeien en varkens werden geslacht.

 

marie breddels en clasien van oostrom

Op de voorgrond van links naar rechts mevrouw Marie Breddels, Clasina van Oosterom en Jan van Oosterom (1970)

 

Op 1 maart 1954 verkochten ze de slagerij aan Peter en Lenie de Vries. Van Oosterom had toen meer dan 40 jaar de slagerij gehad. Ze verhuisden naar Ruiterstraat 7. Voordat ze het huis betrokken was het geheel opnieuw opgetrokken en verbouwd. Na de verhuizing hielp Van Oosterom af en toe nog bij slager van Steenis in de Gamerschestraat.

 

verkoopakte slagerij

Advertentie verkoop slagerij (1954)

 

Ruiterstraat 7 had een kleine entree. De voorkamer was smal en de aansluitende achterkamer was breder. Daarachter bevond zich, in de vorm van een uitbouw, de keuken, de wc en de berging. Naast de uitbouw was een betegelde binnenplaats aansluitend op een kleine tuin. Aan de voorkant was een hardstenen stoep, met als afscheiding gietijzeren hekjes.

 

schets

Schets van Jan van Oosterom jr. van de benedenverdieping Ruiterstraat 7

 

In de achterkamer stonden naast de haard (kolenkachel) twee grote stoelen, in het midden stond een eettafel en tegen de wand een kast. Ook in de voorkamer (zondagse kamer) stond een grote kast waarin ondermeer een aantal ingebonden jaargangen van het tijdschrift ‘De Prins’. In deze kamer werd niet gewoond, het was er koud.

 

jan en irene van oostrom

Van links naar rechts Jan van Oosterom, Irene Govaars, Jan Govaars, Clasina van Oosterom en Riet van Oosterom (1971)

 

Jan van Oosterom overleed in 1971. Clasina van Oosterom-van Stralen verkocht in 1977 het huis aan de familie Groen. Zelf verhuisde ze naar het bejaardenhuis in Gameren en later naar een bejaardenhuis in Haarlem (daar woonde haar dochter). Ze overleed in 1982.

 

 

Bronnen
Gesprekken met Jan van Oosterom jr., Irene Govaars. December 2014
Foto’s uit particulier archief van Jan van Oosterom en Irene Govaars. December 2014
Advertenties uit het Streekarchief Bommelerwaard.
Onderzoek Reina van der Wal. September 2014

 

 

November 2018